• Van links naar rechts: Mart van Steijn, Wouter van den Berg en Gijs van den Brink, bij een bushalte in Leusden.

    Freek Wolff
  • Wouter van den Berg.

    fr
  • Mart van Steijn.

    fr
  • Gijs van den Brink.

    fr

Kwart eeuw buurtbus Barneveld-Nijkerk: 'Je doet mensen echt een plezier'

NIJKERK De buurtbus van lijn 509 staat klaar voor vertrek bij NS-station Barneveld. Mart van Steijn (66) start de motor en begint aan de route Barneveld-Nijkerk. Wouter van den Berg (82) rijdt mee als passagier en Gijs van den Brink (66) geeft me een doosje met pepermuntjes. 'Jubileum' staat erop: 1 januari 1994 - 1 januari 2019.

Freek Wolff

Het verzoek om een buurtbus kwam vanuit de bevolking", steekt Van den Berg van wal. Hij was betrokken bij de oprichting van de vereniging. ,,Er was al een belbus, maar in de praktijk bleek dat niet te werken, want dan belden mensen voor de bus, die soms pas een uur later kwam opdraven."

Lijn 509 vertrekt uit Barneveld, net als de buurtbus die via De Glind naar Scherpenzeel rijdt, maar dat is lijn 511. ,,Die bestaat al langer." De route gaat via de plaatsen Barneveld, Achterveld, Leusden, Stoutenburg, Hoevelaken, Nijkerkerveen en Nijkerk. Lijn 509 is één van 29 buurtbuslijnen in de provincie Gelderland, waar in totaal 1.300 vrijwillige chauffeurs zich voor inzetten.

CAMPAGNE Een enkele reis van de route duurt een uur. ,,Elke chauffeur rijdt twee keer op en neer, waar hij vier uur mee onder de pannen is", zegt Van Steijn. De buurtbus rijdt dagelijks van maandag tot en met zaterdag van 7.00 tot 19.00 uur met drie chauffeurs. In totaal zijn er 56 vrijwilligers die voor lijn 509 achter het stuur kruipen. Het zijn inwoners van Barneveld, Nijkerk, Hoevelaken, Voorthuizen, Leusden en Achterveld. ,,Als we in Barneveld vertrekken, vertrekt er in Nijkerk ook een bus die de route in tegengestelde richting rijdt."

Van den Berg was secretaris in het bestuur, maar toen hij later met de vut ging en er een gebrek aan vrijwilligers was, werd hij ook nog chauffeur. Het bestuur bestaat uit vijf leden. ,,Vorig jaar hebben we campagne gevoerd voor nieuwe chauffeurs. Daar kwamen veertien nieuwe vrijwilligers op af. Hier waren we heel blij mee, want de bezetting begon krap te worden."

Van Steijn is nu drie jaar chauffeur en hij vindt het rijden 'hartstikke leuk'. ,,Je merkt echt dat je mensen er een plezier mee doet. Zeker als je door een gebied rijdt waar geen streekbussen rijden. Dan kun je ze nog eens bij een vriendin langs brengen, of mensen naar hun werk en jongeren naar school brengen."

FONTANUS Veel mensen hebben niet in de gaten dat de buurtbus wordt bestuurd door vrijwilligers. ,,Ik herinner me nog dat ik mijn laatste rit reed. Er stapte een dame in uit Rotterdam. Ze zei: 'Wat is dit? Een buurtbus? Dat ken ik niet'. Ik denk dat ze een grote bus had verwacht", vertelt Van den Berg.

Doordat de route is in de loop der tijd iets is uitgebreid, kwam Hoevelaken er ook bij. Het passagiersaanbod was op een gegeven ogenblik zo groot dat het eigenlijk niet meer te realiseren was. ,,Dat kwam doordat er veel leerlingen vanuit Nijkerk naar het Johannes Fontanus College gingen. Er moest een grote bus voor komen. Vervolgens zijn wij via Leusden gaan rijden, waarmee wij een andere vaste buslijn - waar minder mensen mee reisden - konden overnemen. Gevolg was wel dat we ineens ook op zaterdag moesten gaan rijden."

JUBILEUMFEEST Van den Berg vertelt dat hij een dag na het interview (vrijdag 18 januari, red.) afscheid neemt van de organisatie, tijdens het jubileumfeest dat dan gehouden wordt in De Klepperman in Hoevelaken. Op het moment dat hij 75 werd, moest hij stoppen als chauffeur, want dat is de maximum toegestane leeftijd. Daarna bleef hij voor de bus nog kaartjes verkopen, maar hier kwam eind vorig jaar ook een einde aan, want de buurtbus stapte over op een pinautomaat en een digitaal apparaat voor de openbaar-vervoerspas. ,,Nu hebben ze geen werk meer voor me", zegt hij met een beetje weemoed.

GEËERD Van den Berg was achttien jaar secretaris van het bestuur. Hij weet donderdag nog niet dat hij vrijdag in het zonnetje gezet zal worden vanwege zijn grote inzet, net als chauffeur Ellis Terpstra. ,,Wouter was een waardevolle kracht, die zich op de achtergrond altijd enorm heeft ingezet", verklaart Van den Brink later.

Bestuursvoorzitter Hans Reijnen uit Nijkerk was bij de oprichting betrokken en is nog steeds van de partij. Reijnen heeft daarom vrijdag een koninklijke onderscheiding ontvangen uit handen van de burgemeester. Er waren vertegenwoordigers van het gemeentelijke en provinciale bestuur present bij de uitreiking.

MEDISCH GEKEURD Met wangedrag van passagiers hebben chauffeurs op lijn 509 eigenlijk niet te maken. ,,Ik heb in veertien jaar nog nooit een akkefietje gehad. De mensen zijn blij dat ze kunnen meerijden", zegt Van den Brink.

Alle chauffeurs worden medisch gekeurd als ze mee willen doen. Bovendien moeten ze eerst een rijproef afleggen. ,,Ze willen niet dat we maar wat aanrommelen", zegt Van Steijn. Maar de vrijwilligers krijgen niet betaald voor hun werk. ,,Dat weet je als je eraan begint. Als je dat je niet bevalt, moet je het niet doen." De chauffeurs krijgen wel reiskosten vergoed als ze niet in Barneveld of Nijkerk wonen. Van den Brink meldde zich ooit aan via de vacaturebank van Welzijn, omdat hij veertien jaar geleden geen regulier werk meer had. Nu is hij penningmeester van de organisatie. ,,Ik rijdt één keer in de veertien dagen, maar je moet ook weleens invallen. Coördinator Reijnen heeft veel werk aan het rond krijgen van de rijroosters."

De drie bussen (Mercedes Sprinter) worden beschikbaar gesteld door vervoersbedrijf Syntus. Van den Brink weet dat de buurtbus, twee jaar na de oprichting, alweer dreigde te stoppen, als gevolg van fusies van vervoersbedrijven. ,,We hebben heel wat actie moeten voeren om hem te behouden, want wij zagen dat deze lijn wel heel nuttig was. De laatste jaren vervoeren we 28.000 tot 29.000 passagiers per jaar." Van Steijn zegt dat hij wel eens met een lege bus rijdt, maar dat gebeurt zelden, meestal op een zaterdag.

ROLLATORS Soms nemen de chauffeurs de vrijheid om iets voor of na een halte te stoppen, zeker als mensen slecht ter been zijn, zodat ze dichter bij hun bestemming uit kunnen stappen. Rollators, kinderwagens en boodschappenwagentjes zijn toegestaan in de bus. ,,Vroeger heb ik weleens fietsen meegenomen, maar dat was eigenlijk niet de bedoeling", zegt Van den Berg. De derde spitsbus wordt ingezet in drukke periodes tussen oktober en april. Van Steijn is één van de chauffeurs die de bussen naar een garage brengt voor onderhoudsbeurten. ,,Kijk, gele hesjes", zegt hij ineens lachend, wijzend op klaar-overs bij een school in Leusden. Voor een verkeerslicht slaat de motor soms af voor een eco-pauze. Dat is vooraf ingesteld.

De heren vinden de route mooi om te rijden. Ze wijzen op het kasteel bij Stoutenburg. ,,Mensen uit de stad kijken hier hun ogen uit." Intussen rijden we tussen de landgoederen van 'Het Paradijs' door, net buiten de bebouwde kom van Barneveld. Het einde van weer een ritje van de buurtbus van lijn 509. Op naar de volgende 25 jaar.